وبلاگ اختصاصی علی محمد بابایی جوزقانی

هنگامی‌که حضرت اسماعیل(ع) به‌سنین میان‌سالی رسید، خداوند متعال به‌حضرت ابراهیم(ع) فرمان داد که بار دیگر از شام به‌ مکه رود و با یاری اسماعیل(ع) خانه خدا را تجدید بنا کند، و حضرت ابراهیم(ع) عرض کرد: «پروردگارا در چه مکانی آن‌‌را بنا کنیم؟»، وحی شد: «در همان مکانی که پیش از تو، آدم(ع)، در آن قبه‌ای بنا نهاده بود».

آنگاه، جبرئیل مکان بیت‌الله را به‌ ابراهیم(ع) نشان داد و برای وی، حدود و مساحت آن‌را معین نمود، و پایه‌های آن‌را از بهشت آورد، هم‌چنین خداوند متعال سنگی که از برف سفیدتر بود از بهشت برای حضرت ابراهیم(ع) نازل کرد، ولی پس از نصب بر دیوار کعبه ‌و دست‌زدن مشرکین و کافران بر آن، به‌رنگ سیاه درآمد، و به ‌حجرالاسود معروف گردید.

به‌هرحال حضرت اسماعیل(ع) از کوه ذی‌طوی سنگ می‌آورد، و حضرت ابراهیم(ع) دیوار خانه خدا را می‌چید، و هنگامی‌که دیوار را به‌مقدار نُه ذراع از زمین بالا آوردند، سنگ بهشتی را بر بدنه آن مکانی که هم‌اکنون قرار دارد، نصب کردند، و برای کعبه، ‌دو در گذاشت، یکی به‌سمت شرق، و دیگری به‌سمت غرب.

هنگامی که کار ساخت کعبه‌ پایان یافت، ابراهیم(ع) و اسماعیل(ع) به‌زیارت آن پرداختند، و جبرئیل امین(ع) در روز هشتم ذی‌الحجه، که روز ترویه است، بر آنان نازل گردید و به‌ ابراهیم گفت: «ای ابراهیم! برخیز و برای خود آب تهیه کن، زیرا در منی و عرفات آب وجود ندارد»، بدین لحاظ روز هشتم ذی‌الحجه روز ترویه نامیده شد.

آنگاه جبرئیل امین(ع)، ابراهیم(ع) و اسماعیل(ع) را به‌ منی و عرفات راهنمایی کرد، و اعمال حج را به ‌آنان آموخت، همان‌طوری‌که پیش از آن، به‌حضرت آدم(ع) آموخته بود.^(۱)

در قرآن کریم، آیات متعددی به ‌این ماجرا پرداخته و آن‌را از زوایای گوناگون تشریح نموده است. از جمله، آیات ۱۲۵ تا ۱۳۲ سوره ۲ بقره، داستان ساختن کعبه ‌به‌دست ابراهیم(ع) و اسماعیل(ع) و درخواست‌های حضرت ابراهیم(ع) از محضر پروردگار متعال را بیان نموده است.

1. مجمع البیان (فضل ابن‌ حسن طبرسی)، ج ۲-۱، ص ۳۹؛ بحارالانوار (علامه مجلسی)، ج ۲۱، ص ۹۹.